SANA ÚShIN JÚRIP JATQAN ÚNSIZ KÚRES
Bos keńistik eshqashan bos turmaıdy.
Qazaq dalasyna ıslam tarıhı tabıǵılyqpen ornyqty. Ol halyqtyń tilimen, saltymen, turmysymen birge sińdi. Sondyqtan qazaq eshqashan dindi dástúrge qarsy qoıǵan emes. Naýryz da boldy, betashar da boldy, dombyra da boldy, bata da boldy, jáne munyń eshqaısysy halyq sanasynda ımanǵa qarsy uǵym retinde qabyldanǵan joq. Óıtkeni qazaq úshin senim de, dástúr de ómirdiń óz aǵysynan bólek bolmaǵan.
Biraq tarıhta rýhanı keńistik birneshe ret syrtqy yqpalǵa tústi. Patshalyq kezeńde bul yqpal jańa sıpat aldy, keńestik kezeńde rýhanı sabaqtastyq álsiredi. Meshitter jabyldy, dinı bilim úzildi, birneshe býyn tabıǵı rýhanı arnasynan alystady. Táýelsizdik kelgen kezde el aldymen Ekonomıkany kóterýge kiristi. Bul - ýaqyttyń talaby edi. Memleket quryldy, júıe ornyqty, naryq qalyptasty, biraq ulttyq rýhanı baǵdar tolyq ornyǵyp úlgermedi.
Al bos keńistik eshqashan bos qalmaıdy. Sol keńistikke jańa túsindirýler, jańa ún, jańa yqpal qatar endi. Búgin kóptegen jas rýhanı uǵymdy uzaq izdenisten emes, qysqa formattan qabyldaıdy. Keı jaǵdaıda Ekran dástúrli ortadan da yqpaldy bola bastady. Qaýip dál osynda.
Qoǵamdy alańdatyp otyrǵan nárse - dinniń ózi emes, ulttyq ómir saltymen tolyq qabysa bermeıtin túsindirýlerdiń kóbeıýi. Búgin ǵasyrlar boıy tabıǵı qabyldanǵan keı dástúrlerge, sonyń ishinde Naýryzǵa, dombyraǵa, betasharǵa qatysty kúmán aıtylatyn jaǵdaılar kóbeıdi. Bul jaı rásim tóńiregindegi pikir emes, halyq sanasynda tarıhı jadyna tıgen qysym retinde seziledi.
Sońǵy jyldary kóp áıel alý taqyrybynyń ashyq aıtyla bastaýy da qoǵam nazaryn aýdartpaı qoımady. Qazaq «Tektilik ákeden, tárbıe anadan» dep beker aıtpaǵan. Áke - tirek, ana - ishki tárbıe ózegi. Sondyqtan áıeldiń ornyn álsiretý - tek otbasy máselesi emes, kelesi urpaqtyń ishki dúnıesine áser etetin másele.
Búgin negizgi suraq - balanyń sanasyn kim qalyptastyrady: otbasy ma, mektep pe, álde Ekran ba? Óıtkeni búgin Ekran da tárbıe keńistigine aınaldy.
Sondyqtan búgingi áńgime jaı din týraly emes. Bul - qazaq óz rýhanı ólshemin ózi saqtaı ala ma degen suraq. Óz jolyńdy óziń aıqyndamasań, erteń ony basqa bireý túsindirip beredi. Óıtkeni halyqtyń jadynan ajyraǵan jerde, syrttan kelgen kez kelgen sóz ýaqyt óte kele aqıqat bolyp kórine bastaıdy.
Sebebi ultty álsiretý úshin keıde shekaradan ótý mindetti emes - sanasyna kirý jetkilikti.
